ದಿ ಲಾಟರಿ: ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಮಿನಿಕಥೆ

ಅದು ಜೂನ್ 27ರ ಒಂದು ಸುಂದರ ಮುಂಜಾನೆ. ಸುಮಾರು ಮುನ್ನೂರು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪುಟ್ಟ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಲಾಟರಿ ನಡೆಯಲು ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ಹಳ್ಳಿಯ ಮೈದಾನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಾಗಿ ಸೇರತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳು ನಗುತ್ತಾ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ದೊಡ್ಡವರು ಪರಸ್ಪರ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ನಗುತ್ತಾ, ಎಂದಿನ ದಿನದ ಕೆಲಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿನ ವಾತಾವರಣವೆಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಬ್ಬದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮಕ್ಕಳು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ಜೇಬುಗಳಲ್ಲಿ ಆಯ್ದು ಆಯ್ದು ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.

Sponsored

ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಶ್ರೀಯುತ ಸಮರ್ಸ್ ಎಂಬವರು ಕಪ್ಪು ಮರದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯೊಂದನ್ನು ತರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಸದಾ ನಗುಮೊಗದ, ಖುಷಿಯನ್ನು ಹಂಚುವ, ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೂ ಬೆರೆಯುವ ಉಲ್ಲಾಸದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಸಮರ್ಸ್ ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಲಾಟರಿ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ತoದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿಯ ಎಲ್ಲ ಕುಟುಂಬಗಳ ಹೆಸರುಗಳಿರುವ ಕಾಗದದ ಚೀಟಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಕಪ್ಪು ಗುರುತಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಲಾಟರಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಹಳೆಯ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಶಿಥಿಲಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಹೊಸ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಹಳ್ಳಿಯ ಯಾವ ಜನರೂ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನಿಂದ ನಡೆದುಬಂದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಅವರ ಮನಸೊಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ಹಳ್ಳಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಒಂದೊಂದು ಚೀಟಿಯನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರ ಮುಖದಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷ ಆತಂಕ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಆಚರಣೆಯ ನಿಜವಾದ ಉದ್ದೇಶ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಮೊದಲೇ ತಿಳಿದಿರುತ್ತದೆ. ಶ್ರೀಯುತ ಸಮರ್ಸ್ ಅವರಿಗೆ ಬಿಲ್ ಹಚಿನ್ಸನ್ ಕುಟುಂಬದ ಮಗ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಅಂಧನಾಗಿದ್ದರೂ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಳಿವ ಉತ್ಸಾಹ ತೋರಿದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ – ಹೊಸಕನ್ನಡ

ಆದರೆ ಬಿಲ್ ಹಚಿನ್ಸನ್ ಕುಟುಂಬದ ಚೀಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಗುರುತು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಿಲ್ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಟೆಸ್ಸಿ ತಕ್ಷಣ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಕುಟುಂಬದ ಚೀಟಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಈಗ ಅವರ ಮನೆಯ ಸದಸ್ಯರೆಲ್ಲರೂ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಚೀಟಿ ಎಳೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಿಲ್, ಟೆಸ್ಸಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳು ಈ ಎರಡನೇ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಬಾರಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚೀಟಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲರ ಗಮನವೂ ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲಿರುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಕಪ್ಪು ಗುರುತಿರುವ ಚೀಟಿ ಮಕ್ಕಳ ಅಮ್ಮ ಟೆಸ್ಸಿಯ ಕೈಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.

ಈ ಲಾಟರಿಯ ಉದ್ದೇಶ ಬಹುಮಾನ ನೀಡುವುದಲ್ಲ; ಕಪ್ಪು ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿ ಪಡೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಕಲ್ಲು ತೂರಿ ಕೊಲ್ಲುವುದಾಗಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳು ಈಗ ಅದೇ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹತ್ಯೆಗೆ ಬಳಸಲು ಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ. ದೊಡ್ಡವರೂ ಯಾವುದೇ ಹಿಂಜರಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಈ ವಿನೋದ’ದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ!

ತನ್ನ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಅರಿತ ಟೆಸ್ಸಿ, ‘ಇದು ನ್ಯಾಯವಲ್ಲ’ ಎಂದು ಕಿರುಚುತ್ತಾಳೆ. ಲಾಟರಿಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನೇ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಅವಳ ಮಾತಿಗೆ ಯಾರೂ ಕಿವಿಗೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣಗಳ ಹಿಂದೆ ತನ್ನೊಂದಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೇ ಈಗ ಅವಳ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಗೆ ಅವಳ ಕುಟುಂಬದವರೂ ಸೇರಿ ಎಲ್ಲರೂ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಎಸೆಯಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಂತೆ ಆರಂಭವಾದ ಲಾಟರಿ, ಟೆಸ್ಸಿಯ ಹತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಅಮೆರಿಕದ ಖ್ಯಾತ ಲೇಖಕಿ ಶರ್ಲಿ ಜಾಕ್ಸನ್ ಅವರ ದಿ ಲಾಟರಿ ಕಥೆ, ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮಾರಂಭದಂತೆ ಕಂಡರೂ, ಅದರೊಳಗೆ ಅಡಗಿರುವುದು ಮನುಷ್ಯನ ಕ್ರೌರ್ಯ, ಅಂಧಶ್ರದ್ಧೆ ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಭಯಾನಕ ಮುಖ. 1948ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಈ ಕಥೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅಮಾನವೀಯ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಂಧಶ್ರದ್ಧೆ: ಆಚರಣೆಯ ಹಿಂದಿನ ಕಾರಣವೇ ತಿಳಿಯದಿದ್ದರೂ, ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಥೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತದೆ.
ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ತಪ್ಪು ಕೂಡ ಸರಿಯೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಲಾಟರಿ ನಡೆಯುವವರೆಗೂ ಆಕೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬ ಆಯ್ಕೆಯಾದಾಗ ಮತ್ತು ತಾನೇ ಬಲಿಯಾಗಬೇಕಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುತ್ತಾಳೆ.
ಮಕ್ಕಳು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೊಡ್ಡವರು ಹತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರೆಗೂ, ಹಿಂಸೆ ಹೇಗೆ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಚರಣೆಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೇಖಕಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕಥೆಯ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿ ಅದರ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಾಟರಿ ಎಂದು ಭಾಸವಾಗುವ ಸಮಾರಂಭದ ನಿಜವಾದ ಉದ್ದೇಶ ಕೊನೆಯ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಓದುಗರಿಗೆ ಆಘಾತ ನೀಡುವ ಈ ತಿರುವೇ ಕಥೆಯನ್ನು ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಸ್ಮರಣೀಯವಾಗಿಸಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.